Een aap op je schouder
Hoe krijg je verantwoordelijkheid op de juiste plek?
Soms zit er ineens een aap op je schouder. Niet omdat jij hem wilde, maar omdat iemand anders hem daar heeft neergezet.
Vandaag ging het in intervisie over precies dat.
Niet letterlijk over apen. Maar over de apen die op onze schouders belanden.
De gezinshuisouders die deelnamen herkenden het bijna allemaal: dat moment waarop je belast wordt met het probleem van een ander. Dat is vervelend, maar ook heel begrijpelijk.
Niemand houdt van problemen. Van gedoe. Hoe fijn is het als iemand anders het even voor je oplost? Dus wat doen mensen? Ze leggen iets wat eigenlijk van hen is, bij een ander neer.
"Kun jij de omgang niet begeleiden, want er is geen begeleider?"
Of: Ik kom op een andere tijd, dat kan wel toch?
En vaak passen wij ons snel aan. Doen we het wel even. Maar ondertussen schuiven jouw persoonlijke én professionele grenzen steeds een beetje op.
En als dan het moment komt waarop je wél een grens stelt; het probleem niet meer voor de ander oplost... Ben jij ineens niet flexibel. Niet professioneel. Racistisch. Moeilijk.
Herkenbaar?
Maar hoe komt dat nou? En hoe voorkom je het? Dat kun ik je mooi uitleggen met de metafoor van de aap.
De aap staat voor dat waar iemand last van heeft. Iemand heeft dus een aap op zijn schouder. Bijvoorbeeld: een kind moet zijn ouders zien, maar er is geen omgangsbegeleider. Diegene doet een verzoek aan jou: Kun jij dit niet begeleiden?
Als jij de aap aanpakt, is het probleem voor de ander opgelost.
Pak je hem niet (gebaseerd op afspraken en kaders die er al zijn) dan blijft de aap waar hij hoort. En dat is ongemakkelijk.
Je kunt dat erkennen: Ik snap dat dit ingewikkeld is. Ik heb er vertrouwen in dat je een oplossing kunt bedenken.
Dit soort momenten gebeuren razendsnel. En hoe vaker jij de aap overneemt, hoe moeilijker het wordt om hem weer terug te laten gaan naar zijn baasje.
Dus blijf scherp. Niet onvriendelijk, maar wel duidelijk.
Wees je bewust van wat jij wel en niet kunt dragen.
Zoek steun als het ingewikkeld wordt.
En als het nodig is, kun je uiteindelijk ook kiezen om je ergens aan te onttrekken wanneer jouw grens steeds opnieuw wordt overschreden.
In intervisie of coaching onderzoek ik graag samen met jou hoe je de aap weer terug kunt leggen waar hij hoort.
Welke aap heb jij de afgelopen tijd misschien te snel overgenomen?
